Vakanüvis yazdı: Katar’da futbol

Katar’da futbol:

Pele oynamış, Muhammed Ali seyretmişti

Vakanüvis

Dünya Kupası olanca hızı ve heyecanıyla devam ediyor. Bir yarımada ve “mikro devlet” olan Katar, 11 bin 586 km²’lik yüzölçümü (Kıyas olması bakımından, örneğin bizim Konya’nın yüzölçümü 40,841 km²) ve 2,5 milyonu aşan nüfusuyla günlerdir dünyanın alaka odağı. Gezegen ölçeğinde bir histeri kıvamında süren Dünya Kupası’nın bugünlerdeki merkezi olan Katar’ın bu spora olan ilgisi 1940’lı yıllara kadar uzanıyor.

Futbolu Katar’a petrol işçileri getirdi

Futbol Katar’da neredeyse 70 senedir oynanıyor ve ülkenin en tanınmış sporu olmaya devam ediyor. Katar’da futbol, 1948’de, ülkede petrol endüstrisindeki gurbetçi işçilerin oynadığı bir oyun olarak başlamıştı. Futbol, kısa bir müddette de Katarlıların en mühim sosyal alaka alanlarından biri olmuştu.

1950’de ülkenin ilk futbol ekibi Al-Ahli kurulmuş, bunu öteki ekipler izlemiş, 1951’de de Qatar Oil Company, ülkenin ilk futbol turnuvasını olan “Ezz Eddin Turnuvası”nı Duhan’da düzenlemişti. Katar’daki ilk stadyumun, Doha Stadyumu’nun inşasına ise 1950’li yıllarda başlanmıştı. Doha Stadyumu resmi olarak 1962’de açıldıysa da amatör ekipler 1955 yılından itibaren burada müsabakalar yapmışlardı.

Pele oynamış, Muhammed Ali seyretmişti

Peş peşe bulunan petrol sahaları ile hızla zenginleşen Katar, futbol vasıtasıyla internasyonal arenada dikkat çekmek için de fırsat kolluyordu. Daha 1963’te FIFA’ya üye olan Katar, 1973 senesinde ise zamanın en tanınmış iki spor adamı, efsanevî futbolcu Edson Arantes do Nascimento Pele ile gene efsaneleşmiş boksör Muhammed Ali’nin içerisinde bulunduğu bir organizasyon düzenlemişti. Pele, eski kulübü Santos ile Katar’ın en eski futbol kulübü Al Ahli ile hazırlık maçında oynamıştı. Katarlı futbolcular ile şöhretlerin yapmış olduğu maçta sahada Pele bir yıldız olarak öne çıkarken, tribünde de Muhammed Ali alaka odağı olmuştu. Bu arada Muhammed Ali, 1973’teki maçtan iki sene ilkin de bir gösteri müsabakası için gene aynı stadyuma gelmişti.

Peş peşe Brezilya ve İngiltere’yi yenmişlerdi

Parasal güç ve spor, hassaten de futbol eksenli kamusal dış ilişkiler yöntemlerini etkin birşekilde hayata geçiren Katar, 80’lerde genç ve performansı yüksek futbol takımları oluşturmaya başlamıştı. Öyle ki, 1981 senesinde FIFA organizasyonunda Katarlı genç ekip büyük bir başarıya imza atmıştı. Avustralya’da düzenlenen 1981 FIFA Dünya Gençler Şampiyonası’nda Katar Genç Milli, finale kadar çıkmıştı. Katar takımı, çeyrek finalde – hem de – Brezilya’yı 3-2 ve sonrasında da yarı finalde – hem de – İngiltere’yi 2-1 yenerek finali o zamanki adıyla “Batı Almanya”yla oynamış fakat kupayı alamayarak ikinci olmuştu. Katar ayrıca, 1984’te Los Angeles ve 1992 Barselona Olimpiyat Oyunlarına da katılmış ve olabildiğince etkin bir performans sergilemişti.

Katar – Bahreyn rekabeti bizim Galatasaray-Fenerbahçe rekabeti gibi

Bu arada, Katar’ın futbol hikâyesinde Bahreyn ayrı bir yer tutuyor. Yıllardır büyük gerilimler yaşayan, bazı zamanlar diplomatik ilişkilerini donduran, son yıllarda savaşın eşiğine bile gelen iki ülke, garip bir biçimde futbolda olabildiğince yakın ilişkiler içerisinde olmuşlardı. Bahreyn her ne kadar İran’a yenilerek 2022 Dünya Kupası’na katılamadıysa da seneler içerisinde sıklıkla Katar’lamaçlar yapmıştı. Bugüne kadar Katar ile Bahreyn tam 38 maçta yüz yüze geldiler. Bu tablo; 11 maçı kazanan, 7 yenilgi alan ve 19’unda da berabere kalan Bahreyn lehine.

Son not olarak, genel futbol kamuoyundan uzak kesimler ya da ideolojik bakış sahipleri pek bilmese de / yakıştıramasa da Katar, son 30 yılda FIFA Dünya, Asya Oyunları ve Körfez Kupası Şampiyonalarını başarıyla düzenlemişti.