Ukrayna savaşı: Batılı müttefikler mühimmatlarının tükenmek üzere olduğunu söylüyor

Reuters

NATO Askeri Komitesi Başkanı Amiral Rob Bauer, Batılı ülkelerin Ukrayna’ya verdiği cephane desteği sebebiyle mühimmatsız kalmak suretiyle olduğu uyarısında bulundu.

Varşova Güvenlik Forumu’nda konuşan NATO’nun en üst seviyeli askeri yetkilisi olan Bauer “mühimmatın neredeyse dibini sıyırdık” dedi.

Amiral Bauer’e göre hem hükümetlerin hem de müdafaa şirketlerinin “üretimi oldukça daha süratli bir tempoda çoğaltması gerekiyor”.

Ukrayna her gün Rus cephelerine binlerce top atışı yapıyor ve bu mühimmatın mühim bir bölümü NATO ülkelerince tedarik ediliyor.

Bauer, NATO ülkelerinin on seneler süresince askeri alana kafi yatırım yapmadığını, bu yüzden Ukrayna’ya cephane tedarikine başladıklarında birçok ülkenin cephaneliğinin yarısının bile dolu olmadığını söyledi:

“Daha büyük hacimlere ihtiyacımız var. Tam gereksinim olduğu anda, tam gereksinim olan oranda üretim yapan liberal ekonomiler birçok şey için iyi olabilir ama bir savaş esnasında ordular için iyi neticeleri olmaz.”

Forumda konuşan İngiltere Savunma Bakanı James Heappey de Batı ülkelerinin cephanesinin oldukça azalmış göründüğünü söyleyerek NATO üyelerini, laf verdikleri gibi gayrisafi yurtiçi hasılalarının yüzde 2’sini savunmaya masrafa çağrı etti:

“Şimdi değilse, Avrupa’da bir savaş varken değilse ne zaman?”

EPA AB Dışişleri Bakanları Pazartesi günü Kiev’de düzenledikleri toplantıya, tarihte ilk defa AB haricinde bir araya geldi

Amiral Bauer gibi Bakan Heappey de “tam zamanında” iktisat modelinin “yarın savaşmanız gerekirken işlemediğini” söyledi:

“Mühimmatımız oldukça azadı diye savaşmayı bırakamayız. Ukrayna’yı bugün de, yarın da, ondan sonraki gün de bu savaşta tutmamız lazım. Biz durursak bu Putin’in de duracağı anlamına gelmiyor.

“Her gün cephaneliğimizi doldurmamız için gayret sarf etmeliyiz.

“Ortadaki en büyük problem, ittifaktaki her ülkenin yüzde 2 sözünü tutmaması. Bu nispet bir tavan değil bir taban rolü görmeli.

“İttifaka gelince, Amerika Kongresi’ndeki mevkidaşlarımızın Avrupa ülkelerinin de yüzde 2 vaadini yerine getirdiğini görmesi gerekiyor.”

NATO’nun web sitesinde bulunan 2023 tahmini verilerine göre ittifakın yarısından fazlası, yüzde 2’lik sınırın altında.

NATO’nun en aktüel verilerine göre Türkiye de GSYH’ye oranla en düşük harcamayı yapan ülkelerden.

İsveç Savunma Bakanı Pol Jonson da Ukrayna’yı uzun solukta desteklemeye devam edebilmek için Avrupa’nın müdafaa sanayisine çekidüzen vermesi icap ettiğini söyledi:

“Şu anda mühimmatımızın mühim bir kısmını harcadık.

“Ve uzun solukta Ukraynalıların Avrupa’daki bu müdafaa endüstrisinden cephane edinmeye devam edebilmesi hayati öneme sahip.

“Burada hacim konusu ile ilgili mühim dersler aldık, bilhassa de top cephanesi konusunda.”

İngiltere Savunma Bakanlığı, Şubat 2022’den bu yana Ukrayna’ya 300 binden fazla top mermisi verdiğini ve sene sonuna kadar on binlerce daha göndermeyi hedeflediğini belirtiyor.

ABD Savunma Bakanlığı ise aynı süreçte 2 milyondan fazla top mermisi gönderdiklerini aktarıyor.

Kiev’in Amerika cephanesine bu kadar bağımlı olması, NATO müttefiklerinde gelecek sene ABD’de gerçekleşecek seçimlerde Donald Trump’ın kazanması ihtimaline karşı kaygı yaratıyor.

Trump’ın iktidara gelmesi halinde Moskova’yla bir halde uzlaşmak için Ukrayna’ya cephane sevkiyatını azaltabileceğini düşünüyorlar.

Sahadaki esas sorun, Batılı ülkelerin üretim kapasitelerini artırmaya çalışmalarına karşın Ukrayna’nın bu kapasitenin daha üstünde cephane kullanması.

NATO ve AB ülkeleri üretimi daha süratli artırabilmek için malumat paylaşımı ve müdafaa şirketleri içinde anlaşmalar yapılması gibi muhtelif adımlar attı.

Yine de öğrenci yetişemiyor gibi görülüyorlar.

Analistlere göre Rusya ise savaş sürecinde cephaneliğini daha süratli bir halde doldurmayı başarıyor.