‘Karaciğer metastazı başka bir kanser hastalığının ileriki evresini göstermektedir”

Kansere karşı öz farkındalık oluşturmanın hastalığı yenmede en mühim ilk adım bulunduğunu belirten Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ali Kağan Gökakın, birden fazla kanser türünün ileriki evre emarelerinden olan karaciğer metastazı ile ilgili malumat verdi.

“Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre habis tümör ya da ur şeklinde de malum kanser vakalarının günümüzdeki oranları durağan(durgun) kalsa dahi nüfus artışıyla beraber 2040 yılına kadar dünya çapında yılda 28 milyon yeni olay görüleceği tahmin ediliyor” diyen Prof. Dr. Gökakın, “Bu sayı maksimum ölüm sebeplerinden olan kanser olaylarında yüzde 54,9’luk bir artışın yaşanılmasının beklendiğini gözler önüne seriyor. Bu nispet aslında devamlı vurguladığımız kanserle mücadelede oluşturmamız ihtiyaç duyulan öz farkındalığın ne kadar elzem bulunduğunu da bize gösteriyor” açıklamasında bulundu.

“ERKEN TEŞHİS VE ETKİLİ TEDAVİYLE YÜZDE 50’YE KADAR ÖNLENEBİLİYOR”

Erken teşhis ile kanser kaynaklı ölümlerin yüzde 50’ye varan bir miktarda önlenebildiğinin önemini vurgulayan Prof. Dr. Ali Kağan Gökakın, “Kanserin maksimum görülen türleri erkeklerde akciğer, prostat, kolorektal, mide ve karaciğer; hanımlarda ise meme, kolorektal, akciğer, rahim ağzı ve tiroit olarak bilinmektedir. Hastalığa yönelik farkındalığı ise ne yazık ki tam anlamıyla oluşturabildiğimizi söyleyemeyiz. Her sene dünya çapında ciddi anlamda hasta hekime geç başvurduğu için erken teşhiste geç kalıyor ve sıkıntılı bir tedavi süreciyle yüz yüze kalıyor. Kanser kaynaklı ölümlerin yüzde 30 ila yüzde 50’sinin erken teşhis ve etkili tedaviyle önlenebileceğini ise unutmamak gerekiyor” şeklinde konuştu.

BU HASTALARDA METASTAZ GÖRÜLEBİLİR!

Erken teşhiste geç kalınan hastalarda karaciğer metastazı gibi ciddi komplikasyonlar görülebildiğini söyleyen Prof. Dr. Gökakın, “Karaciğer metastazı, kanser hücrelerinin örnek olarak meme, akciğer, kolon, pankreas öbür bir organdan karaciğere yayılması durumudur. Karaciğer, vücuttaki en yaygın metastatik organlardan biridir zira kan yoluyla öbür organlara basitçe yolculuk eden kanser hücrelerini filtreleyerek temizler. Bu nedenle, kanser hücrelerinin kan yoluyla karaciğere yayılma olasılığı daha yüksektir. Kan akımı süratli olan hastalarda karaciğer metastazı riski artabilir” uyarısında bulundu.

“BAŞKA BİR KANSER TÜRÜNÜN İLERİKİ EVRESİNİ GÖSTERİR”

Karaciğer metastazının öbür bir kanser hastalığının ileriki evresinin emaresi bulunduğunu hatırlatan Prof. Dr. Gökakın, “Karaciğer metastazı genelde öbür bir kanser türünün ileri evresini gösterir. Kanser hücreleri karaciğere ulaştığında, burada yeni tümörler oluşturarak çoğalabilirler. Karaciğer metastazı belirtileri, karaciğerdeki tümörlerin büyüklüğüne, sayısına ve yayılımına bağlı olarak değişebilir. Karın ağrısı ve şişkinlik, iştah kaybı ve kilo kaybı, bulantı ve kusma, bitkinlik ve halsizlik, sarılık, cilt ve gözlerde sararma, karaciğer fonksiyonlarında bozukluklar ve kaşıntı karaciğer metastazı emareleri içinde sayılabilir” dedi.

KARACİĞER METASTAZINDA RİSK GRUPLARI

Karaciğer metastazı risk gruplarının, metastazın deposu olan kanserin özelliklerine ve karaciğer metastazının yaygınlığına dayanarak belirlenebileceğini belirten Prof. Dr. Gökakın, “Bazı kanser türleri diğerlerine göre daha agresif olabilir ve daha süratli metastaz yapabilir. Örneğin, akciğer, pankreas ve safra kesesi kanseri gibi birtakım kanser türleri karaciğer metastazına yatkın olabilir. Kanser hücreleri, öncelikle lenf yollarını kullanarak yayılabilir. Lenf nodu tutulumu olan kanserler, metastaz riskini artırır. Eğer lenf düğümlerinde kanser hücreleri bulunursa, bu hücreler kan dolaşımı yoluyla karaciğere yayılabilir. İleri evre kanserli hastalarda, kanser hücreleri bedenin değişik bölgelerine yayılmış olabilir ve bu da karaciğer metastazı riskini artırır. Karaciğer metastazı riski, daha büyük tümörlerin varlığında artabilir. Büyük tümörlerin, kan dolaşımı ya da lenfatik sistem vasıtasıyla karaciğere yayılma olasılığı daha yüksektir. Bu risk grupları, genel bir bakış sağlamakla birlikte, her hasta için değişik olabilir. Karaciğer metastazı riskini değerlendirmek ve makul tedavi planını belirlemek için bir sıhhat uzmanıyla görüşmek önemlidir” dedi. Prof. Dr. Gökakın, sıhhat uzmanının, kanser türünü, evresini, rahatsızlık yayılımını ve öbür bireysel faktörleri değerlendirerek hastaya has bir risk profili oluşturacağını söyledi.

“İLERİKİ EVREDE TEŞHİS EDİLİRSE TEDAVİ SEÇENEKLERİ SINIRLI OLABİLİR”

Karaciğer metastazının tedavi sürecine de değinen Prof. Dr. Ali Kağan Gökakın, “Tedavi seçenekleri içinde cerrahi müdahale, kemoterapi, radyoterapi, ablasyon (tümörleri dondurma ya da yakma) ve embolizasyon (tümör beslenmesini kesme) yer alabilir. Bazı durumlarda, karaciğer nakli de bir seçenek olabilir. Tedavinin başarısı, kanserin evresine, metastaz sayısına, tümörlerin ebatlarına ve hastanın genel sıhhat durumuna bağlıdır. Bazı durumlarda, karaciğer metastazı tedavi edilebilir ve remisyon (hastalığın belirtilerinin ortadan kalkması) sağlanabilir. Ancak, karaciğer metastazının ileri evrede teşhis edilmesi halinde tedavi seçenekleri sınırı olan olabilir” ifadelerini kullandı.

KARACİĞER METASTAZI OLAN HASTALARDA YAŞAM SÜRESİ

Karaciğer metastazı olan hastalarda hayat süresinin ne kadar bulunduğunun maksimum sorulan sorulardan bulunduğunu söyleyen Prof. Dr. Gökakın, “Kanseri yenmede en mühim silahımız moral ve savaşma azmidir. Hastalarımızın her ne evrede olursa olsun savaşmaktan vazgeçmemeleri gerekir. Karaciğer metastazı olan hastaların hayat süresi, yukarıdaki faktörlerin kombinasyonu ve öbür bireysel faktörlere bağlı olarak büyük miktarda değişebilir. Bazı hastalar senelerce yaşayabilirken, ötekiler daha hızlıca yaşamını kaybedebilir. Önemli olan, bireysel durumunuza dayalı olarak sıhhat uzmanınızla konuşmak ve size has bir prognoz ve tedavi planı kurmak için iş donanması yapmaktır. Karaciğer metastazı olan hastaların hayat süresi, çoğu faktöre bağlı olarak değişmiş olur ve genel bir tahmin yapmak zordur. Kanserin türü, metastaz yayılımı, hastanın genel sıhhat durumu, uygulanan tedaviye cevap hayat süresini etkileyen başlıca faktörlerdir. Bazı durumlarda, karaciğer metastazı olan hastalar için cerrahi müdahale, radyoterapi ya da kemoterapinin yanı sıra ek tedavi seçenekleri de mevcuttur. Bu seçeneklerin kullanılabilirliği ve etkinliği, hayat süresini etkileyebilir” şeklinde konuştu.

CERRAHİ TEDAVİ SÜRECİ

Karaciğer metastazının cerrahi tedavisine de değinen Prof. Dr. Ali Kağan Gökakın açıklamasının devamında şu ifadelere yer verdi: “Karaciğer metastazının cerrahi tedavisi, metastazların olası olan en makul şekilde çıkarılmasını içerir. Cerrahi müdahale sırasında, metastazlarla beraber sağlam karaciğer dokusunun korunması önemlidir. Bazen, karaciğerin bir bölümünün çıkarılması gerekebilir (bölgesel rezeksiyon) ya da daha geniş bir cerrahi müdahale (lobektomi ya da hepatik rezeksiyon) gerekebilir. Cerrahi öncesi değerlendirme aşamasında, hastanın genel sıhhat durumu, karaciğer fonksiyonları ve metastazların yayılımı değerlendirilir. Kan testleri, görüntüleme şekilleri (ultrason, manyetik rezonans görüntüleme, bilgisayarlı tomografi) ve birtakım durumlarda karaciğer biyopsisi kullanılabilir. Cerrahi müdahaleden sonra, hastalar genelde hastanede izlenir ve cerrahi bölgedeki iyileşmeyi takip edebilmek için derli toplu kontroller yapılır.

Bazı durumlarda, cerrahi sonrası kemoterapi ya da radyoterapi gibi ek tedaviler önerilebilir. Cerrahi müdahalenin riskleri ve yan tesirleri içinde enfeksiyon, kanama, anestezi komplikasyonları, karaciğer fonksiyonlarında geçici ya da kalıcı bozukluklar ve cerrahi yara iyileşmesi problemleri bulunabilir. Bu riskler, hastanın genel sıhhat durumu ve cerrahiye bağlı olarak değişebilir. Cerrahi müdahale her hastaya uygulanamayabilir. Metastazların yayılımı, karaciğerin genel fonksiyonları, hastanın genel sıhhat durumu ve öbür faktörler dikkate alınarak cerrahiye uygunluk değerlendirilir. Cerrahi müdahaleye makul olmayan hastalar için radyoterapi, kemoterapi, ablasyon ya da embolizasyon gibi alternatif tedavi seçenekleri düşünülebilir.”