Hazine ve Maliye Bakanlığı ikiye ayrılacak, Varlık Fonu kapatılacak, enflasyon ve işsizlik tek haneye gerileyecek: Millet İttifakı Mutakabat Metni, ekonomide neler vadediyor?

Millet İttifakı, “Mutakabat Metni”ni açıkladı. Metinde ekonomiye geniş yer ayrılırken çoğu hedef belirtildi.

Metinde, büyümeye dair “Ortalama gelişme hızının yüzde 5’in üstünde gerçekleşmesini sağlayacağız” ifadelerine yer verildi. Enflasyonun iki sene içinde tek hanelere gerileyeceği vadedilirken şahıs başına düşen ulusal gelirin beş sene içinde ikiye katlanacağı belirtildi.

Türkiye’nin “yatırım yapılabilir ülke” seviyesine yükseleceği, beş senenin sonunda ihracatın 600 milyar dolara, yüksek teknoloji ürünlerinin ihracattaki payının ise ikiye katlanacağı, beş yılda minimum 5 milyon istihdam sağlanarak işsizliğin tek hanelere gerileyeceği ekonomiye dair genel hedefler içinde dikkat çekiyor.

Hazine, Maliye Bakanlığı’ndan ayrılacak

Ekonomik kurumların güçlendirilmesine dair şu hedefler paylaşıldı:

• Hazine, Maliye Bakanlığı’ndan ayrılacak.
• Türkiye Varlık Fonu kapatılacak.
• Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu asli fonksiyonuna geri dönecek.
• TÜİK yasası tekrar düzenlenecek.
• Merkez Bankası kanununda temel görevleri, vasıta bağımsızlığını ve üst seviye atamaları ilgilendiren değişikliklerin TBMM’de kalifiye sıklıkla yapılabilmesini sağlayacak mevzuat
  düzenlemesini gerçekleştirilecek.
• Merkez Bankası Başkanı ve Para Politikası Kurulu üyelerine en çok iki defa atanma sınırı getirilecek.
• TCMB’nin merkezi başkent Ankara’dadır. Bankanın İstanbul’daki birimlerinin Ankara’ya taşınma sürecini olası olan en hızlıca sağlanacak.
• Fiyat İstikrarı Komitesi kaldırılacak.
• Başkan, Başkan Yardımcısı ve Kurul üyelerinin TCMB Kanunu dışındaki bir düzenlemeye dayalı olarak görevden alınamamasını temin edilecek.

Merkez Bankası ve KKM 

Metinde, TCMB’nin tek sorumluluğunun fiyat ve finansal istikrarı sağlamak olacağı belirtildi.  Makro ihtiyati tedbirlerin aslolan fonksiyonu doğrultusunda mevcut riskleri azaltmak için kullanılacağı anlatım edildi. Kur Korumalı Mevduat hesaplarının açılması, iktidar değişmiş olur değişmez yasaklanacağı ve açılmış hesapların da vadesi geldiği zaman kapatılacağı hedefler içinde sıralandı.

Merkez Bankası’nın Hazine’ye direkt olarak kaynak transferi üzere parasal genişlemeye yol açmasının önleneceği ve internasyonal döviz rezervlerinin güçlendireceği de hedefler içinde belirtildi.

Kamu kuruluşlarının düzenlemesine dair hedefler de paylaşıldı. Hedefler arasında, KİT’lerde yönetişim reformunu gerçekleştirmek, İşsizlik Sigorta Fonu’nun amacı haricinde kullanımının engelleneceği ve TOKİ’nin Sayıştay denetimine doğal olarak olacağı sıralandı.

Vergi

• Vergi kural dışı ve muafiyetlerini gözden geçirerek en aza indirilecek.
• Beyana doğal olarak gelir unsurlarının kapsamını genişletecek, böylelikle bilvasıta vergilerin ağırlığını
  azaltan bir vergi yapısı tesis edilecek.
• Tarım sektöründe kullanılan mazottaki ÖTV yükü kaldırılacak.
• 2050 yılı Net Sıfır Karbon Emisyonu hedefimiz doğrultusunda yeşil vergileri öne çıkaran bir
  dönüşüm gerçekleştirecek.
• Vergi Cennetlerine meydana getirilen ödemelerden stopaj katılması dâhil lüzumlu önlemleri alınacak.
• Kayıt dışılıkla faal bir halde savaşım edecek, kayıt dışılığı OECD averajının altına
  indirilecek.
• İşyeri kira ödemelerinde stopaj payı sıfırlanacak.
• İlk kez mesken alımında tapu harcı alınmayacak.
• Her türlü eğitim ve tedris hizmetinden alınan KDV indirilecek.

Finans sektörü ve Borsa

Finans sektörüne yönelik çoğu hedef, metinde sıralandı. BDDK, SPK gibi finans sektöründeki düzenleyici ve denetleyici kurumların yönetimsel ve mali bağımsızlığını sağlanacağı belirtilirken düzenleyici ve denetleyici kurumların hesap verebilirliğini artırılarak bu kurumların TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’na yılda minimum iki defa sunu yapmalarının önünün açılacağı belirtildi.

Metinde, dijital para, kripto varlıklar, Fintek’ler ve dijital ödeme sistemlerine dair düzenleyici ve
denetleyici mevzuatı ve kurumları net bir biçimde tanımlanacağı, Ziraat Bankası’nı çiftçinin, Halk bankasını esnaf ve KOBİ’lerin bankası yapılacağı anlatım edildi.

Halka açılmayı teşvik eden vergisel düzenlemeleri çeşitlendirilecek, halka aleni şirketlere çalışanlarının ortak olmasını teşvik edecek düzenlemeler yapılacak. Borsa’da manipülasyon ve yolsuzluk savına dair alakalı kurumları da kapsayacak şekilde bir araştırma ve kontrol başlatılack.

İstihdam

• İŞKUR’un kurumsal yapısını ve işgücü politikalarını geleceğin mesleklerini önceleyen, dezavantajlı vatandaşların istihdam edilmelerini ve istihdamda kalmalarını gözeten, girişimciliği
  destekleyen bir yapıya kavuşturulacak.
• Turizm, ulaştırma ve dağıtım, haberleşme, medya, oyun, e-spor ve emlak sektörlerinde yeni
  nesil iş modellerine yönelik hususi destek sunar kurgulanacak.
• İŞKUR vasıtasıyla öğrencilere part-time çabalama imkânı sunacak güvenilir iş imkânları için
  altyapı çalışmalarını başlatılacak.
• Özellikle ev işlerinde güvencesiz ve kayıt dışı çalışan hanım ev işçilerinin İş Kanunu’na tabi
  olmasını sağlanacak.
• İşsizlik Sigortası Fonu’na %2’lik işveren katkısının yarısını “Yarına Hazırlık Fonu’na” aktaracak, bu fon vasıtasıyla işi olmayan kalma riski yüksek çalışanlara yönelik beceri kazandırma ve
  özellikle KOBİ’lerin çalışanlarına yönelik beceri geliştirme yatırımlarına finansman sağlanacak.
• Mesleki eğitimi; İşbaşı Eğitimi (işletmeler, yetişkinler-daha azca beceri gerektiren işler), Mesleki Temel Beceri Eğitimi (Uygulamalı Bilimler Liseleri, hususi kurslar), Kurumsal Yetkinlik Eğitimi (Tarım Liseleri, Teknoloji Liseleri, Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Fakülteleri) şeklinde yapılandırılacak.
• Meslek okullarını genişletecek, okullar ve şirketler arasındaki linkleri güçlendirilecek.