Döviz Bürolarında Fiyat Farkları Dikkat Çekiyor

FARKLI ilçelerde bulunan döviz bürolarında euro ve dolar satış ve alış fiyatı değişiklikleri dikkat çekti. Aynı ilçelerde bulunan döviz bürolarında dahi fiyat farkları görüldü. Prof. Dr. Natalya Ketenci, “Turistik bölgelerde daha oldukça gezgin olmasından daha oldukça istek olabilir. Talep olduğu vakit doların fiyatı da artıyor. Türkiye’de aslında piyasaya genel hatlarıyla bakmamız gerekiyor ve tek kur olması gerekiyor, döviz yükseliyorsa her yerde yükselmeli ya da düşmeli. Demek ki o döviz bürolarında vurgunculuk oluyor. Piyasa dışı satışlar oluyor bu legal bir şey değil. Fırsatçılık olabilir, aslında reel bir kur var” dedi.

İstanbul’da birtakım döviz bürolarının son dönemdeki aktüel kur değerleri ve birbirleri arasındaki fiyat değişimi dikkat çekiyor. Beyoğlu, Fatih ve Beşiktaş’ta bulunan değişik döviz bürolarında benzer saat aralıklarında Amerikan Doları’nın satış fiyatı arasında 50 kuruş, alış fiyatı arasında ise 40 kuruşluk farklar görüldü. Fiyat farklarının gezinsel bölgelerde daha sık olduğu gözlemlendi. Yeditepe Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Natalya Ketenci son dönemde özgür döviz piyasasında yaşanmış olan değişik fiyat uygulamalarını değerlendirdi.

ÇOK BÜYÜK FARK OLMAMASI GEREKİYOR

Natalya Ketenci, ‘Döviz, özgür piyasa gibi gözükse de aslında Türkiye’de denetim altında. Bunun için, değişik dalgalanmalar olabiliyor ve dalgalanmalar içerisinde bir sürü değişik etkisinde bırakır oluşuyor. Özellikle kısa devre etkisinde bırakır için ‘spekülasyon’ var. Spekülasyon ne demek, döviz oldukça düştüyse, o vakit onu satın alman, oldukça yükseldiyse satman gerekiyor. O vakit kısa vadede ani spekülasyonlar olabilir. Turistik yerlerde daha oldukça gezgin olduğu için daha oldukça istek olabilir. Talep olduğu vakit doların fiyatı artıyor. Türkiye’de bizim piyasaya aslında genel hatlarıyla bakmamız gerekir. Tek kur olması gerekiyor, yükseliyorsa tüm döviz yerlerinde yükselmesi, düşüyorsa düşmesi gerekiyor. Demek ki o döviz bürolarında vurgunculuk oluyor, piyasa dışı satışlar oluyor. Bu da aslında, legal değil. Bu fırsatçılık olabilir. Çünkü aslında reel kur var, o kurdan satmak ya da satın almak gerekiyor. Çok büyük ayrım olmaması gerekiyor” ifadelerini kullandı.

BİR YERDE 19 LİRA BİR YERDE 26 LİRADAN SATILIYORSA DEMEK Kİ KONTROL MEKANİZMAMIZ YOK

Olağan dışı fiyat uygulamalarının piyasada olumsuz bir tesir oluşturduğunu belirten Ketenci, ‘Yatırımcılar arasında ürkü oluşuyor. Türkiye’de birkaç kez yaşadık döviz arttığı vakit insanlar, yatırımcılar panikliyor. Döviz daha oldukça artacak diye satın almaya başlıyor. Mesela 1.5 yıl ilkin biliyoruz ki çoğu insan kredi dahi almış, zira ürkü yaratıldı, doların fiyatı 30’a çıkacak diye. İnsanlar ürkü yapmış olup almaya başladı. O ürkü geçince fiyatı düştü. Bugüne kadar hiç bir vakit 30’a çıkmadı. Büroların, bakkal gibi olmaması lazım, aslında mutlaka denetim yapılması gerekiyor. Yani 100 metrede 70 kuruş ayrım var ise ya da bir yerde 19 lira bir yerde 26 liradan satılıyorsa demek ki yeteri kadar denetim mekanizmamız yok. Paniğe kapılmamak gerekiyor, hepimiz dolar alıyor, ben de almalıyım gibi yapmamak gerekiyor. Biraz daha soğukkanlı hareket etmek gerekiyor. Mesela, seçim döneminde belirsizlik oluşuyor. Yatırımcılar, durgun durabiliyor ya da birazcık geri çekilebiliyor. Vatandaşlar için en önemlisi; her yerden malumat alıp uygulamamak lazım. Çünkü bir sürü değişik malumat geliyor, spekülasyonlar da oluyor ve o doğal olarak ki ürkü yaratıyor.”dedi.